SCHUTTEMAKERS Zondag, 27 Maart Noordhollands Nieuws- en Advertentie-blad Acht-en-dertigste Jaargang» Noord-Holland. (U> BUITENLAND. BINNENLAND. Uitgever, Verantwoordelijk Hooid-Redaoteur J. SCHUITEMAKEB, Hoogstraat, PUBMebEND. Advertentiën: Dienstaanbiedingen en Liefdegiften 25 Ct. per 5 regels, a contant, elke regel meer 5 Ct., zonder korting voor Boekhandel of Postdireotie Vorderingen der Wereldtaal. Advertentiën ran 1—5 regels 75 Cts., elke regel daarboven 15 Cent. Yan 3 plaatsingen, in eens opgegeven, worden feleohts 2 berekend. Bewijsnummers gratis. Bij voortdurende plaatsing volgens nadere ovèreenkomst. Groote letters worden naar plaatsruimte berekend. Verschijnt DINGSDAG en ZATUBDAGK Abonnementsprijs 85 Centsper drie maanden, franco, perpost ƒ1 Advertentiën in te zenden des Maandags en Yrijdags tot 's middags 2 ure. Ingezonden stukken liefst vroeger. v. Tób, De hooge stand van het boezemwater in Friesland. (Een geducht voorbeeld voor ons.) Het DagelgkscK Bestuur vAn de Friesche Maatschappij van Landbouw heeft aan het hoofdbestuur dier maatschappij een hoogstbe- langrjjk rapport ingediend, betreffende de in het vorig jaar aan de landergen veroorzaakte schaden door den hoogen stapd van' het boezemwater in de provincie. >Uit dat rapport blgkt, datjdè ingepolderde landen door het hooge water nagenoeg niet hebben geleden en men in enkele dier landen zelfs een lageren stand van het boezemwater niet wenscheljjk achtte, met het oog op goed drinkwater voor het vee en op de scheep- vaartbelaugen. De schade daarentegen in de nze£-ingepolderde lauden der provincie is zeer aanzienlgk geweesteen groot deel van den hooioogst is in den afgeloopen zomer in de lage lauden door den hóogen boezemstand verloren gegaan. Die schade wordt in Dan- tumadeel, waar 3 k 4000 heet. hebben geleden, begroot op 100,000, in Tietjerksteradeel eveneens op 100,000, in Utingeradeel op 60,000, enz. De sphade, in de geheele previnoie Friesland tengevolge vaq te hoogen boezemstand geleden, wordt geschat op minstens 3 k 400,000, welke som geheel komt ten nadeele yan deniet-ingepolderde. landen. ..Af- Btiröö'mihg van hét overtollige water is vooral dringend noodzakelijk in Friesland, waar de belangen van den landbonw zeer groot1 zgn en de rjjke veestapel in den winter voor een groot deel wordt gevoed met de opbrengst der lagere hooilanden. Onder de middelen om beter waterafvoer in de provincie te verkrggen worden o. a. genoemd: het oprichten van waterschappen, het verbeteren van enkele vaarwaters en stroom kanalen, droogmakerij yan de "Lauwerzee met verbéterde uitwatering van de Nieuwe Zglen en dp Friesche sluis, enz. »Ten slotte stelt bet Dagelgksch Bestuur voor, dat het hoofdbestuur der maatschappg, onder overlegging van het uitgebracht rapport, zich wende tot Ged. Staten der provincie, met verzoek: 1°. te bevorderen, dat in het vervolg in den .zomer iets lager wórde afgestroomd, en wel in de maand Mei tot 10 c.M. Z.P. en, zoo daarop geen sterke verlaging intreedt, in de maand Juli töf~Z. P.; 2°. aan te A moedigen het. oprichten van waterschappen en daartoe onder meer in overweging té nemen: of die oprichting niet zou worden bevorderd,0 indien werd bepaald, dat de voorloopige vast stelling gerekend wordt te zjjn geschied, in dien de oigenaren van de helft plus één der tot het waterschap te brengen hectaren zich vóór de oprichting verklaren; 3°. bevor derlijk té willen zgn aan een vrggevige toe passing der bepalingen in de verordening op het subsidieeren van het verbeteren van vaar- y.water^A,uL stroomkanalen, niet in onderhoud éh beheer bp de provincie: 4°. té^willen onderzoeken in hoever meerdere sluisraTmte te noodzakelijk is en welke verbeteringen nog in de provincie aan den waterafvoer dienstig kunnen zgn, ten einde, zoo het mocht blgkeu, dat verbeteringen in dien zin gevorderd worden, dan daartoe een voorstel te doen bg de Staten van het gewest." Die zich aan een ander spiegelt, spiegelt zich zacht, •- Duif oDlétPCL Naar thans bekend ia geworden, ia des keizere ongesteldheid eene lichte longontsteking, van tijd tot tijd: gepaard" gajtndè tnèt wéinig beteekenende aanvallen van asthma. Volgens.de verklaring van de geneeaheeren <5 zal eenig oponthoud in de ijlere lucht van de bjj Hubertnatook gelegen woudstreek Schorfhaide voldoende "zijn" onrspoerBg hératel te weeg te brengen. De ongesteldheid dea keizera is waarschjjnljjic een gevolg van een lichten aanval van influenza. TSËED.E KAMKK. V: In de sitting van 28 deter werd medegedeeld, dat de heer Van Beaningen den minister nader zal interpelleeren over de niet-goedkeuring van het ontwerp der personen*, vracht-en .veetarieven op de spoorwegen. De béér Beelaerts bestreed de in voering van den gordeltijd, zonder wettelijke voor ziening. De regeering verklaarde de vrijheid aan de gemeentebesturen te willen laten en slechts voorlichting te hebben willen geven. In die ge*, meenten, welke de klokken niet willen veranderen, zal.__9IL-de_pq.st" eJ5. telegraafkantoren de oude en de' nienwe tijd worden aangednid. De heer Bee laerts heeft daarop zijne motie ingetrokken. De Commissaris dér Koningin in Noord- Holland, Jbr. J. W. M. 8ohorer, heeft eene verguld zilveren medaille beschikbaar gesteld voor de te Aalsmeer te houden tentoonstelling van bloemen planten en vruohten. Op de j.l. Vrjjdag te Wouw (N.-Br.) ge bonden voorjaars-veemarkt bestond-de-geheele aan voer uit één kalf. De Gemeenteraad aldaar heeft nu het plan de markten af te schaffen. (Anders eene mooie gelegenheid om het marktgeld te verlagen.) Te Hoorn zijn als leden van den Gemeen teraad gekozen «ie heéren Van Hoolwerff, Schermer en A. Brouwer. Met ingang van 1 April kan het zoogenaamde vE(*iE® of yindensohrift" bladen .papier waarop dbor njiddej „jan ingedrukte-punten,, teekent dé plaats van letters vervangende, zijn voortgebracht op den voet van drukwerk verzonden worden.' Tot statiönsohef te Tirlsk is benoemd de heer W. Pastoor, thans werkzaam te Maassluis, De miliciens der lichting van 1891, welke niet behooren tot' hét blijvend gedeelte der lichting, zullen den 3Oen April a.s. in het genot'van groot verlof worden gesteld. Een.gedeelte van de blij venden zal den 30en Juli naar de haardsteden terngkeeren.' De talrijke troepen haring, die zich thans langs de Texeleohe kust ophouden, lokken honderden bruinvieaohen, die er ijverig ja^ht op maken. Duizen den baringen worden door do vraatzuchtige vieschen verslonden. De haringvangst was in de laatste dageu zeer ruim. Barna smidL te Siénwedfep zóóveel kleine haring aangevoerd, dat ze nagsfi&eg onverkoopbaar was. Donderdag werd die kléine haring verkocht tegen 10 Ct. per groote mand vol.' De zeilsloep met sohoenertnig van het Maritiem Instituut te #ie«eer, die Dinsdag op de steen glooiing Jiép, later in gehavénden staat werd binnen- gesleeptJen in de haven van het Nieuwediep zonk, is ^foensdag gelicht en ter reparatie aan *8 rijks werf gebracht. "T>.> Door het wérkvaartnig der Marine, zijn langs de Zuid-Qostknst van Texel weerz.'g. mijltonnen neergelegd, ten behoeve der oorlogsvaartuigen die moeten' proefstoomen of 'aan de zomermanoeu vres deelnemen. Tot gemeente-veldwachter te Jlep is be- noepdyP. Heslinga, thans in dezelfde betrekking te Borfi'dnfprov. OverijaeE^ De gemiddelde stand" van het boezemwater in Friesland was in den loop der vorigè week 28.6 oM. boven zomérpeil, gelijk aan 18.4 oM. be neden Amst. peil of 3.7 oM. lager dan de vorige week. Wegens dezen nog altijd boógen boezemstand (.wordt nog altijd zooveel mogelijk met al de zee sluizen der provinoie gestroomd. Tot stationschef te Knldmtzeu is benoemd de heer Piepers, thans in gelijke betrekking té Stavoren. De invoer van schapen uit Nederland in Beigie zal tot nader orde kannen geschieden, niet alleen met verklaringen van gediplomeerde vee artsen, maar ook met verklaringen, afgegeven door personen, die in Nederland tot de nitoefening der veeartsenijkunst zijn toegelaten. Den 23 heeft de Officier van justitie te Haarlem de onmiddellijke invrijheidsstelling ge last van Alida Ceeders. wed. H. Oxener, op grond dat de tegen haar gerezen bezwaren, door de nader ingéwonnéni inlichtingen niet vpldoeude bevestigd waren, om tegen haar rechtsingang te vragen. Bij de verkiezing voor hoofdingelanden van het watereohap Starnmeer ea Kamer hop, ge- hóuden 17 Maart jl. zijn herkozen de HH. E. Besse en M. Bus. In de gemeente Iiandamrer heeft zioh wederom een geval van miltvuur bij een gestorven ruud voorgedaan. De koe ia op advies van den distriots-veearts verbrand en de veeatalling zal wor den ontsmet. 0 Te HnEtaatBen werd in een bijeenkomst van belangstellenden' in de oprichting eener ver- eeniging aldaar,^jen doel hebbende het in de vaart brengen van loggersohepen voor de haringvisscherij, door den voorzitter medegedeeld, dat het plan, "om 10 vaartuigen te doén uitrusten, door te geringe deelneming niet tot uitvoering kon komen. Besloten werd, dat eene oommissie pogingen zal aanwenden ter verkrygiUg van kapitaal, benóodigd voor het in de vaart brengen van 2 loggers. De inundatiewerken te gedeeltelijk gestaakt ten wèêr in vollen gang. Aan de inundatiedijk met zijne zijlcanalen, noordzijdevan de ringvaart begonnen en wel met 't oog op den zandaanvoer en het daar aanwezige zand. Met de kunstwerken is weer een aanvang gemaakt. Allerwege heersoht dan ook leven en bedrijvigheid, tengevolge dier werken in de Haar-^. lemmermeer. De vrees van den landbouwer aldaar, dat de wintergewassen, tengevolge der strenge vorst mislukt waren, wordt gelukkig niet bewaarheid: De sobade teweeggebraoht, hoopt men, zal ziob tot een mini mum bepalen. A, Men sohrijft uit Aiciterdani, 22 Maart Hedenavond heeft bier ter atede een brand ge woed, zoo .hevig en van zulke boOgst bedroevende ;en, ale er in langen tijd geeq heeft plaats jehad. Omstreeks 8 uur werd in de Huidenstraat een hevige knal gehoord, veroorzaakt door het vlam vatten en springen van een flescb benzine, in het tweede huis van den hoek bij de Keizersgracht, Waar de heer Yan Eupen zijne drogist-affaire uit oefende. Op hetzelfde oogenblik stortte de geheele benedenpui van dit perceel in. Raam- en deurko zijnen werden midden op de straat, geworpen én door de gapende opening baande zich een reusach tige vlam, tegelijk met eene verstikkende rookwolk, een nitweg.'AAa'^'-'yAv: 'AA A- Een hoog opvlammend mengsel van alcohol, oli ën, ether, benzine, hars en al wat een drogisterg al meer vlam en brandbaars bevat, vloeide over de straat. De vlak tegenover de drogisterij gelegen woning, waarvan alle ruiten door den knal gesprongen waren, vatte vuur. Binnen een 'ongelooflijk kort tijdsbestek sloegen de vlammen uit alle verdiepingen van het eerst aangetaste perceel ën vso bet belendende hoekhuis, waarin de heer Weidrager een sigareu- depót hield en weinige oogenblikken later .was ook het andere hoekhuis, bewoond door den beer P. Arents, koek- en banketbakker, aangetast, Velen waren verwond; enkelen zelfs zeer ernstig. Zoodra het eenigszina mogelijk was na te gaan of alle bewanAa al dan niet waren gered, bleek het dat een ïnkap van 14 a IS jaar den dood onder het brandende puin gevonden had terwgl een man die .picb aan het puin ontworsteld had, doch daarna in de vlammen terugsloeg stervend werd opgenomen. Van de geredden werden acht dé zwaarst ver wonden naar het gasthuis vervoerd; de minder verwonden werden in naburige huiten gedragen. Een zeer pijnlijk oogenblik was het, toen omstreeks half èlf uur de heer Ysn Eupen, die van huis was geweest, nabij de plek kwam waaj zijne woning gestaan had en niemand hem zeggen kon, of durfde cnisBchien, wat er van de zijnen was geworden. Ala zeker kan thans gemeld worden, dat Woens dagavond in het Binnen-Gasthuis achtereenvolgens werden binnengebracht 10 verwonde personen en een doode, een knaapje van 14 h 16 jaar. Verder konden drie der verwonden, 2 meisjes en 1 jongen, na verbonden te zijn huiswaarts keuren, zoodat onder verpleging gebjeven zjjn vier meisjes en drie mannen. Over het algemeen is hun toestand vrg wel en zijn de bekomen brandwonden minder ernstig dan de verwondingen, door het springen van den gevel veroorzaakt. v Het' leven van twee der gewonden, een bankët- bakkersjoDgen en een man, die op het oogenblik der ontploffing vporbjj ging, ia edhter nog in gevaar, In 't geheel zijn bij. deze ontzettende ramp zea menschenluvens te betreuren. Kapitein Bakker yan de Nederl. Amerik. Stoomvaartmaatsohappij is door de arr. rechibank te Rotterdam sobuldig verklaard aan doodslag, ge pleegd óp den stoker Blom en veroordeeld tot één jaar gevangenisstraf. De gemeente-ontvanger van Sljbeltarspel D. J. ia sedert 18 Maart in zijne betrekking ge- achorst. SoJaoolniouw» Do heer O. Bruin, onderwgzer te Weatgraft- djjk, komt voor Sla no. 1 op eene voordraoht voor onderwijzer te Dordrecht. Benoemd tot onderwijzer a/d R. K. School te Hoorn H. Sanderink, te Losser. Kerisjaleuws. Beroepen naar Driehuizen en Znidsohermer A. L. Th. van der Ven, cand. te Leiden. Aangenomen het beroep naar de vrije ge meente (vereeniging van Remonstr. en Doopsgez.) te Dokkum aangenomen. Ned/ Ger. Kerk. (Doleerende.) Beroepen naar Aarlaoderveen, Langhont, te Haarlem. IggKZOBDBlt. Uit de verslagen in het Algemeen Wereldtaalblad blgkt dat Volspük in het verloopen jaar zeer goéde vorderingen hééft gemaakt en tbana onder alle vol- keu der asrde beoefenaars heeft, waarvan gediplo meerd 40 bIb examinator, 209 aia professor, 600 als leeraar of leerares en 1617 als onderwijzer of onderwijzeres. Vooral bloeit de taal in Italië, Zwit serland, Ooateurgk, Denemarkèn, Schotland en België, terwijl buiten Europa het aantal aanhangers het messt is toegenomen in China, Voor-en Achter* Indië, Egypte, Znid-Afrika, Suriname en een deej, der Vereenigde Staten van N. A. Heeft volgens het. jaarboekje der Alg. Ned.Wereldtaalvereëniging, versohenen bg G. W. van der Wiel en Cie te Axn- hemi Sohlèyers kunsttaal in 91/92 hier niet zoo veel nieuwe, vrienden gewonnen als in het buitenland, in de vorming van volapiikliteratdnr ia Nederland niet achtergebleven. vPakamabled",' onder redactie van den heer J. - E. K. van Wijnen, ging steeds voort de belangen der vereeniging en van volapük'te behartigen, ter wijl Dr. H. v: d. Stadt, direotenr der Hoogere Burgerschool te Arnhem en professor in de Wereld taal, niet alleen zeer belangrijke artikelen plaatste in de Arnh. Courant, maar ook eené niénwe bewer king leverde van ®Een oude kennis", uit de Camera Obscura van Hildebrand, onder den titel van Pen sevan elaik sembal". Om tqn 'uitmuntende en vloeiende vertaling verdient dit werkje alle waar deering. Het kost slechts 40 cents en wórdt uitge geven bij Do Muinck en Cie te Arnhem, bij wolke firma ook versoheen de Wereldtsalscheurkalender (DesliUkeled plo yel 1892), die over bijna de ge heele beschaafde wereld ia verspreid geworden. Dat onze wereldtaal bij uitnemendheid geschikt is, een letterkundig produet, van welk volk ook, onder de oogen van alle beschaafde volkeren te brengen, wordt bewezen door vele stukken, die via volapük nit eene of andere taal in versoheidene andere talen zgn overgebraeht. Zoo is b.v. Justus van Maurik's ffHoe Jetje gezoend werd" in volapük vertaald onder don titel tVolapük- as vödal literatik" en daaruit overgebracht in het Franscb, Duitsoh, Engelscb, Hongaarsoh, enz. Door de geheele Euro- peésohe pers worden deze vertalingen ten zeerste geprezen. Brieven, couranten, rijdschriften, waarin die vertalingen voorkomen, gaanrond onder de leden van versobillende plaatselijke clubs, o. a. in ouze woonplaats. Ook te Arnhem is een leesge zelschap opgericht onder deu naam Liladaklub Aiplagön lenadou". Zoo zal de Wereldtaal vorde ringen maken, ook in ons land, eu tereoht, want de briefwisseling om het nu hierbij maar te laten met een ander volk is nooit zonder moeie- lqkheden, en volapük herleidt die moeielijkheden tot nul. Van den beschaafden Hollander wordt gezegd, dat hg het Frantoh, Eogelsob of Duitsoh even goed spreekt als zijne moedertaal het mooht wat We zouden wel inderdaad zoo oosmopolitisch willen zijn maar, dat worden we niet door een compliment van dezen of genen bezoeker - Moge dan ons Vaderland, waar zooveel werk gel maakt wordt van het aanleeren van vreemde, mo derne talen, ook zgn voordeel doen met het werk van den heer Sohleyer, eene taal, zoo volledig en tooh gemakkelijk, zoo kunstig samengesteld en daarbij hoogst eenvoudig, zoo rgk aan vormen en klanken. In den strgd tegen hen, die zioh bij eene eerste, uiterst vlnobtige kennismaking in 't harnas lieten jagen, is volapük waarlijk niet minder geworden, en wiefeiten boven bespiegeling verkiest, zal wel licht jn het aanleeren dier taal veel genoegen vinden, lid worden van de Algemeepe Nederiand- sohe Wereldtaalvereeniging „Balif mekom valüdi" of yan eene Afdeeling (eene plaatselijke olnb) en iuteékenen op «Pakamabled nedanik", een maand blad, waarvan de abonnementaprgs per jaar voor leden der vereeniging slechts 0.90 bedraagt*

SPC | 1892 | | pagina 1